Çocuklarda Boğaz Ağrısı İçin Ne Yapılmalı?
Son güncelleme: 16 Haziran 2026 · Okuma süresi: ~10 dk
Çocuklarda boğaz ağrısının yaklaşık %70-80'i viral kökenlidir ve kendiliğinden 5-7 günde düzelir. Streptokok (A grubu beta hemolitik strep) bakteriyel sebep olarak %15-30 oranında görülür ve mutlaka antibiyotik gerektirir. Bu rehberde çocuk boğaz ağrısının doğru yönetimi ve antibiyotik kararı için bilmeniz gerekenler.
Acil ürün için: yakınımdaki nöbetçi eczane.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi tavsiye değildir. Sağlığınızla ilgili kararlar için mutlaka hekim ve eczacınıza danışın. Acil durumlarda 112'yi arayın.
Viral mi bakteriyel mi?
Tedavi farklı olduğu için ayırt etmek önemlidir.
- • Viral: Burun akıntısı, hapşırma, öksürük, kısılma, hafif ateş.
- • Bakteriyel (strep): Aniden başlayan yüksek ateş, bademciklerde beyaz plak, boyunda büyük ağrılı lenf bezi, karın ağrısı, döküntü.
- • Kesin tanı: hızlı strep testi veya boğaz kültürü.
Evde ağrı yönetimi
- • Parasetamol 10-15 mg/kg, 4-6 saatte bir.
- • İbuprofen 5-10 mg/kg, 6-8 saatte bir (6 ay üstü).
- • Aspirin asla verilmez.
- • Bol sıvı: ılık çorba, su, ayran.
- • 1 yaş üstü: ılık suya 1 çay kaşığı bal (öksürük + boğaz için).
- • Tuzlu gargara: 1 bardak ılık su + 1 çay kaşığı tuz (5+ yaş, tükürme yapabilenlere).
- • Dondurma, soğuk yoğurt: boğazı uyuşturur.
Eczane ürünleri
- • Strepsils çocuk pastili: 6 yaş üstü.
- • Tantum Verde sprey: 6 yaş üstü, antiseptik + analjezik.
- • Locabiotal sprey: 30 ay üstü.
- • Salisilat içermeyen pastil ve şuruplar.
Streptokok ve antibiyotik
Strep enfeksiyonu antibiyotik gerektirir; tedavi edilmezse akut romatizmal ateş ve glomerülonefrit riski oluşturur.
- • Birinci tercih: Penisilin V veya amoksisilin 10 gün.
- • Penisilin alerjisi varsa: makrolid (azitromisin, klaritromisin).
- • Antibiyotik başlandıktan 24 saat sonra okula dönülebilir.
Hangi durumda hekime?
- • Yüksek ateş (39°C üstü) 48 saatten uzun.
- • Yutkunamama, salya akması.
- • Boyun şişmesi, sert boyun.
- • Solunum sıkıntısı, hırıltı, sesli nefes.
- • Vücutta döküntü (kızıl şüphesi).
- • 3 yaşın altında.
- • Tekrarlayan boğaz iltihabı (yılda 7+ kez tonsillektomi değerlendirmesi).
Önleme
- • El hijyeni — sık ve doğru el yıkama.
- • Hasta ile yakın temastan kaçınma.
- • Sigara dumanından koruma.
- • Yeterli sıvı tüketimi.
- • Yatak odası nemli tutma (kalorifer döneminde).
Uzman görüşü
Tekrarlayan boğaz iltihaplarında pediatrist ve kulak burun boğaz uzmanı görüşü alın. klinikuzmani.com.tr.
Sıkça Sorulan Sorular
Çocuk boğaz ağrısında antibiyotik şart mı?
Hayır, %70-80 viral. Strep testi pozitif ise antibiyotik gerekir.
Bal hangi yaştan sonra?
12 ay üzeri. Botulizm riski nedeniyle 1 yaş altı yasak.
Strepsils kaç yaşında?
6 yaş üzeri. Boğulma riski nedeniyle küçük çocuklara verilmez.
Soğuk dondurma boğaza zararlı mı?
Hayır, aksine soğuk uygulama ağrıyı azaltır.
Yutkunamıyorsa ne yapayım?
Acil servise gidin. Epiglottit, peritonsiller abse gibi ciddi nedenler olabilir.
Antibiyotik kullanırken eczaneden bir şey almalı mıyım?
Probiyotik (Reflor) destek olarak verilebilir.
Tonsillektomi ne zaman gerekli?
Yılda 7+ kez, 2 yılda 5+ kez, 3 yılda 3+ kez akut tonsillit varsa KBB değerlendirir.
Okul kaç gün uzak durmalı?
Antibiyotik başlandıktan 24 saat sonra dönülebilir; viral olgularda ateşsiz 24 saat geçince.
İlgili rehberler
Nöbetçi eczaneyi şimdi bulun
Konumunuzla en yakını veya il/ilçe seçimiyle tüm listeyi görüntüleyin.